Kính củng mạc Scleral là loại kính áp tròng cứng thấm khí có đường kính lớn. Được thiết kế để vòm qua giác mạc và tựa lên kết mạc phủ củng mạc. Nhờ tạo ra một khoang dịch giữa mặt sau kính và bề mặt giác mạc. Scleral có thể hỗ trợ cải thiện thị lực ở người có giác mạc không đều. Đồng thời giúp duy trì độ ẩm. Và bảo vệ bề mặt nhãn cầu trong một số trường hợp bệnh lý.
Vậy kính củng mạc phù hợp với những ai? Người bị giác mạc chóp, sẹo giác mạc, khô mắt nặng. Hay tái cận sau phẫu thuật LASIK có thể sử dụng loại kính này không? Bài viết dưới đây sẽ giúp bạn hiểu rõ các nhóm đối tượng có thể được cân nhắc sử dụng Scleral. Và những lưu ý quan trọng trước khi lựa chọn.
Kính củng mạc Scleral là gì?
Kính củng mạc (Scleral) là một loại kính áp tròng chuyên biệt được làm từ vật liệu cứng thấm khí. Khác với kính áp tròng mềm hoặc kính RGP giác mạc thông thường. Scleral có đường kính lớn hơn. Vòm qua giác mạc và tựa trên vùng kết mạc phủ củng mạc.
Giữa mặt sau kính và giác mạc tồn tại một khoang dịch được làm đầy bằng dung dịch vô khuẩn, không chất bảo quản phù hợp theo hướng dẫn chuyên môn. Cơ chế này tạo ra một bề mặt quang học tương đối đều hơn trước giác mạc. Đồng thời duy trì môi trường ẩm trong thời gian đeo kính.
Nhờ đặc điểm cấu tạo và nguyên lý hoạt động, kính củng mạc có thể mang lại lợi ích trong hai nhóm nhu cầu chính:
- Cải thiện thị lực: Hỗ trợ điều chỉnh những bất thường quang học do giác mạc không đều, loạn thị không đều hoặc một số biến đổi sau phẫu thuật mắt.
- Hỗ trợ bảo vệ bề mặt nhãn cầu: Duy trì khoang dịch trước giác mạc, góp phần giảm tình trạng khô. Hỗ trợ bảo vệ bề mặt mắt ở một số bệnh lý được chỉ định.
Tuy nhiên, không phải mọi người có vấn đề về thị lực hoặc bề mặt nhãn cầu đều cần sử dụng kính củng mạc. Việc lựa chọn cần dựa trên tình trạng mắt. Mục tiêu điều trị và kết quả thăm khám chuyên khoa.
Kính củng mạc phù hợp với những ai?
Người bị giác mạc chóp (Keratoconus)
Giác mạc chóp là tình trạng giác mạc mỏng dần và nhô ra phía trước. Làm thay đổi hình dạng bề mặt giác mạc. Bệnh có thể gây loạn thị không đều. Nhìn mờ, méo hình và khiến việc điều chỉnh thị lực bằng kính gọng trở nên khó khăn.
Ở những trường hợp này, Scleral có thể tạo ra bề mặt quang học phía trước đều hơn nhờ sự kết hợp giữa bề mặt kính và khoang dịch trước giác mạc. Điều này giúp giảm ảnh hưởng của một phần bất thường quang học. Từ đó cải thiện thị lực ở những người phù hợp.
Kính củng mạc có thể được cân nhắc khi người bệnh:
- Không đạt thị lực mong muốn bằng kính gọng.
- Có loạn thị không đều do giác mạc chóp.
- Khó dung nạp kính RGP giác mạc vì kính không ổn định hoặc gây khó chịu.
- Có hình dạng giác mạc phức tạp khiến việc lựa chọn kính thông thường gặp nhiều hạn chế.
Cần lưu ý rằng Scleral chủ yếu hỗ trợ điều chỉnh thị lực. Không làm giác mạc hết chóp và không ngăn chặn tiến triển bệnh. Người bệnh vẫn cần được theo dõi định kỳ và đánh giá các phương pháp kiểm soát tiến triển. Chẳng hạn Cross-linking khi có chỉ định.
Người bị sẹo giác mạc
Sẹo giác mạc có thể hình thành sau chấn thương, nhiễm trùng, viêm hoặc một số can thiệp phẫu thuật. Tùy vị trí và mức độ tổn thương, sẹo có thể làm thay đổi độ trong suốt hoặc hình dạng bề mặt giác mạc. Gây nhìn mờ và giảm chất lượng thị lực.
Đối với một số bệnh nhân có sẹo giác mạc kèm loạn thị không đều. Kính củng mạc có thể giúp bù trừ phần bất thường quang học có thể điều chỉnh được.
Scleral có thể được cân nhắc nếu người bệnh gặp những vấn đề như:
- Thị lực không được cải thiện đầy đủ bằng kính gọng.
- Bề mặt giác mạc không đều gây biến dạng hình ảnh.
- Khó sử dụng các loại kính áp tròng thông thường.
- Cần một thiết kế kính có khả năng vòm qua giác mạc và hạn chế tiếp xúc trực tiếp với vùng giác mạc nhạy cảm.
Tuy nhiên, khả năng cải thiện thị lực phụ thuộc vào vị trí, độ sâu và mức độ sẹo. Nếu sẹo nằm ở vùng trung tâm và làm giảm đáng kể độ trong suốt giác mạc. Kính củng mạc có thể không khắc phục hoàn toàn tình trạng nhìn mờ.
Kính cũng không có tác dụng xóa sẹo hoặc thay thế những phương pháp điều trị bệnh lý giác mạc khác khi cần thiết.
Người bị giác mạc không đều hoặc biến dạng giác mạc
Không phải mọi bất thường giác mạc đều thuộc nhóm giác mạc chóp. Một số người có thể gặp tình trạng giác mạc không đều do thoái hóa giác mạc, bệnh lý bề mặt nhãn cầu, chấn thương hoặc thay đổi cấu trúc sau phẫu thuật.
Khi bề mặt giác mạc không đều, ánh sáng đi vào mắt có thể bị tán xạ hoặc khúc xạ không đồng nhất. Dẫn đến nhìn mờ, bóng hình hoặc méo hình ngay cả khi đã điều chỉnh tật khúc xạ.
Scleral có thể hỗ trợ trong những trường hợp này bằng cách tạo một bề mặt quang học tương đối đều phía trước giác mạc.
Đặc biệt, với các mắt có hình dạng phức tạp. Việc lựa chọn kính không chỉ dựa trên độ cận hay độ loạn mà còn cần đánh giá hình dạng giác mạc, độ hở dưới kính và vùng tiếp xúc củng mạc.
Một thiết kế phù hợp có thể giúp cải thiện thị lực và khả năng dung nạp kính. Nhưng kết quả phụ thuộc vào từng trường hợp cụ thể.
Người bị khô mắt nặng hoặc bệnh lý bề mặt nhãn cầu
Khô mắt nặng có thể gây cảm giác cộm, nóng rát, khó chịu, nhìn mờ dao động và tổn thương bề mặt giác mạc. Một số trường hợp không đáp ứng đầy đủ với những biện pháp chăm sóc thông thường hoặc có bệnh lý bề mặt nhãn cầu phức tạp.
Scleral tạo ra một khoang dịch giữa kính và giác mạc, giúp duy trì môi trường ẩm trong thời gian đeo. Nhờ đó, kính có thể hỗ trợ bảo vệ bề mặt giác mạc và giảm tác động của môi trường bên ngoài đối với một số bệnh nhân được chỉ định.
Kính củng mạc có thể được cân nhắc trong một số tình trạng như:
- Khô mắt nặng có tổn thương bề mặt giác mạc.
- Một số bệnh lý viêm hoặc tổn thương bề mặt nhãn cầu sau khi đã được đánh giá và kiểm soát phù hợp.
- Tình trạng bề mặt giác mạc cần được bảo vệ và duy trì độ ẩm trong thời gian đeo kính.
Dù vậy, Scleral không điều trị tận gốc mọi nguyên nhân gây khô mắt. Người bệnh vẫn cần được đánh giá màng phim nước mắt, chức năng tuyến Meibomius và các yếu tố liên quan để có kế hoạch điều trị phù hợp.
Việc sử dụng kính ở nhóm bệnh nhân này cần được theo dõi chặt chẽ nhằm hạn chế các nguy cơ như thiếu oxy giác mạc, cặn trong khoang dịch hoặc tình trạng kính không phù hợp.
Người tái cận hoặc loạn thị không đều sau phẫu thuật LASIK, PRK, SMILE
Sau phẫu thuật khúc xạ, một số người có thể xuất hiện tật khúc xạ tồn dư, tái cận hoặc thay đổi hình dạng giác mạc khiến thị lực chưa đạt như mong muốn.
Tuy nhiên, nhìn mờ sau phẫu thuật không phải lúc nào cũng do tái cận. Nguyên nhân có thể liên quan đến khô mắt, loạn thị không đều, biến đổi giác mạc hoặc các vấn đề khác cần được kiểm tra.
Scleral có thể được cân nhắc khi người bệnh có bất thường quang học phù hợp với đặc điểm của kính và không đạt kết quả mong muốn bằng những phương pháp điều chỉnh thông thường.
Những trường hợp có thể cần đánh giá chuyên sâu bao gồm:
- Còn tật khúc xạ sau phẫu thuật nhưng chưa phù hợp để can thiệp lại.
- Loạn thị không đều hoặc bề mặt giác mạc bất thường.
- Khô mắt sau phẫu thuật kèm vấn đề về bề mặt nhãn cầu.
- Khó đạt thị lực mong muốn bằng kính gọng hoặc các loại kính áp tròng khác.
Điều quan trọng là cần xác định chính xác nguyên nhân nhìn mờ trước khi lựa chọn giải pháp. Kính củng mạc không phải phương pháp bắt buộc cho mọi trường hợp tái cận. Và không thay thế việc đánh giá khả năng phẫu thuật lại khi có chỉ định.
Người sau ghép giác mạc hoặc có cấu trúc mắt phức tạp
Sau ghép giác mạc, một số bệnh nhân có thể gặp loạn thị không đều. Thay đổi độ cong giác mạc hoặc khó đạt thị lực mong muốn bằng kính gọng.
Trong những trường hợp phù hợp, Scleral có thể hỗ trợ cải thiện thị lực nhờ khả năng tạo bề mặt quang học tương đối đều và vòm qua giác mạc.
Ngoài ra, kính củng mạc có thể được đánh giá cho một số bệnh nhân có cấu trúc mắt phức tạp, chẳng hạn:
- Giác mạc không đều sau phẫu thuật.
- Bất thường bề mặt nhãn cầu.
- Khó dung nạp các loại kính áp tròng có kích thước nhỏ.
- Nhu cầu thiết kế kính theo đặc điểm giải phẫu riêng của từng mắt.
Với nhóm bệnh nhân sau ghép giác mạc, thời điểm sử dụng và thông số kính cần được xác định dựa trên tình trạng lành thương, độ ổn định của giác mạc ghép và đánh giá của bác sĩ điều trị.
Người không dung nạp kính RGP giác mạc hoặc kính áp tròng thông thường
Một số người có thể nhìn rõ hơn với kính RGP giác mạc nhưng gặp khó khăn khi sử dụng do kính di chuyển nhiều. Cảm giác cộm hoặc không ổn định trên bề mặt giác mạc.
Trong khi đó, kính áp tròng mềm có thể không bù trừ đầy đủ những bất thường quang học do giác mạc không đều.
Scleral có đường kính lớn và tựa trên vùng củng mạc. Giúp giảm sự phụ thuộc vào hình dạng giác mạc trong việc định vị kính. Nhờ vậy, kính có thể mang lại độ ổn định tốt hơn trong một số trường hợp.
Tuy nhiên, kính có kích thước lớn hơn nên người đeo cần được hướng dẫn kỹ thuật đeo, tháo và vệ sinh đúng cách. Khả năng sử dụng lâu dài còn phụ thuộc vào độ phù hợp của thiết kế kính, sức khỏe bề mặt nhãn cầu và mức độ tuân thủ hướng dẫn chăm sóc.
Những trường hợp nào cần được đánh giá kỹ trước khi sử dụng kính củng mạc?
Mặc dù Scleral có nhiều ứng dụng. Một số tình trạng cần được thăm khám và xử trí trước khi bắt đầu sử dụng.
Mắt đang viêm hoặc nhiễm trùng
Nếu mắt đang đỏ, đau, tiết dịch hoặc nghi ngờ nhiễm trùng, người bệnh cần được khám chuyên khoa trước khi sử dụng kính áp tròng. Không nên tự đeo kính để che phủ triệu chứng hoặc trì hoãn việc điều trị.
Giác mạc có nguy cơ thiếu oxy
Scleral tạo một khoang dịch giữa kính và giác mạc. Nếu thiết kế, vật liệu hoặc khoảng hở không phù hợp, khả năng cung cấp oxy cho giác mạc có thể bị ảnh hưởng. Vì vậy, cần lựa chọn thông số phù hợp và theo dõi sức khỏe giác mạc trong quá trình sử dụng.
Người khó thao tác với kính
Do kích thước lớn, Scleral thường cần dụng cụ và kỹ thuật riêng để đeo, tháo. Người bệnh cần được hướng dẫn trực tiếp và đánh giá khả năng tự chăm sóc kính, hoặc có người hỗ trợ khi cần.
Người không thể tuân thủ quy trình vệ sinh
Vệ sinh tay, làm đầy kính bằng dung dịch vô khuẩn phù hợp và bảo quản kính đúng cách là những yêu cầu quan trọng. Nếu không thể thực hiện quy trình chăm sóc an toàn, người bệnh cần trao đổi với chuyên gia để lựa chọn phương án phù hợp hơn.
Những tình trạng trên không đồng nghĩa tất cả đều là chống chỉ định tuyệt đối. Quyết định sử dụng kính cần dựa trên đánh giá chuyên môn và mức độ rủi ro của từng người.
Kính củng mạc có phù hợp với người cận thị thông thường không?
Scleral có thể điều chỉnh cận thị và loạn thị, nhưng không phải lựa chọn mặc định cho người chỉ có tật khúc xạ thông thường.
Nếu giác mạc đều, kính gọng hoặc kính áp tròng mềm đáp ứng tốt nhu cầu thị lực, người bệnh thường không cần sử dụng một loại kính chuyên biệt có quy trình lắp và chăm sóc phức tạp hơn.
Scleral thường được cân nhắc nhiều hơn khi có thêm yếu tố như giác mạc không đều, khó dung nạp các loại kính khác hoặc bệnh lý bề mặt nhãn cầu cần được bảo vệ.
Vì vậy, việc lựa chọn nên dựa trên nhu cầu thực tế và tình trạng mắt thay vì chỉ dựa vào số độ cận hoặc độ loạn.
Kính củng mạc Scleral có thể là giải pháp hữu ích cho những người gặp khó khăn về thị lực. Do giác mạc chóp, sẹo giác mạc, giác mạc không đều. Và một số tình trạng sau phẫu thuật hoặc bệnh lý bề mặt nhãn cầu như khô mắt nặng.
Điểm quan trọng không nằm ở việc kính có phù hợp với một tên bệnh cụ thể hay không. Mà là kính có đáp ứng được tình trạng giải phẫu, nhu cầu thị lực và yêu cầu an toàn của từng mắt hay không.
Đối với các trường hợp phức tạp. Việc thăm khám chuyên sâu, thử kính và theo dõi định kỳ giúp xác định thiết kế phù hợp. Đồng thời hạn chế những vấn đề có thể phát sinh trong quá trình sử dụng.
THĂM KHÁM & TRẢI NGHIỆM MIỄN PHÍ KÍNH ORTHO-K, SCLERAL (KÍNH CỦNG MẠC). INBOX ZALO 0914.64.2552 ĐỂ ĐƯỢC TƯ VẤN, ĐẶT LỊCH
